Kurka wodna, czyli kokoszka zwyczajna

Nazwa naszego stowarzyszenia jest dosc charakterystyczna, a ponadto posiada wiele znaczen – kurka wodna to m.in. dawna polska nazwa kokoszki zwyczajnej, tj. niewielkiego ptaka wodnego z rodziny chruscieli (Rallidae). Dlatego w tym wpisie chcielibysmy Was nieco zaznajomic z krótka charakterystyka tego gatunku.

Lacinska nazwa kokoszki to Gallinula chloropus, która bezposrednio nawiazuje do wygladu tego ptaka. Slowo gallinula to zlepek dwóch wyrazów: lacinskiego zdrobnialego gallina („kura”) i gallus („kogucik”), a odnosi sie do niewielkiego rozmiaru, powolnego kroku oraz charakterystycznie podniesionego ogona. Z kolei drugi czlon nazwy, chloropus, wywodzi sie z jezyka greckiego, gdzie khloros oznacza zóltozielone, natomiast pous – stopy.

Kurki wodne nie przejawiaja wyraznego dymorfizmu plciowego, tzn. obie plcie wygladaja jednakowo. Upierzenie jest oliwkowo-brunatno-czarne z charakterystycznymi bialymi kreskami po bokach ciala oraz bialymi pokrywami podogonowymi, dziób – z czerwona blaszka u nasady i zóltym czubkiem, nogi zas dlugie, zielonozóltej barwy, zaopatrzone w dlugie palce z faldami skóry, ale bez blon plawnych (w odróznieniu od np. lyski). Mlode kokoszki maja upierzenie brazowe z zielonkawa blaszka i brazowym dziobem. Interesujacy jest fakt, ze piskleta swiezo po wykluciu maja ubarwienie podobne do osobników doroslych, dopiero pózniej zmieniaja je na brazowe, by po osiagnieciu dojrzalosci ponownie przyjac barwy „wyjsciowe”, tj. brunatno-czarne z czerwonym dziobem.

  

Kurka wodna nie jest najlepszym plywakiem ze wzgledu na budowe nóg, jednak sposób, w jaki porusza sie po wodzie, jest bardzo charakterystyczny – wysoko wynurzona ponad tafle rytmicznie porusza glowa i zadartym ogonem.

Kurki rezyduja w Europie, Azji i Afryce. W Polsce nielicznie gniezdza sie na calym obszarze kraju za wyjatkiem rejonów górskich. Zamieszkuja róznej wielkosci zbiorniki wodne porosniete gesta roslinnoscia. Zywia sie zarówno pokarmem roslinnym, jak i zwierzecym.

Kokoszki w naszym kraju dziela sie na dwie grupy – takie, które prowadza wedrowny tryb zycia (przylot od marca do kwietnia, odlot od wrzesnia do listopada), oraz takie, które zimuja w Polsce.

W okresie legowym samice wybieraja partnerów, którzy aby wydac sie bardziej atrakcyjni, prezentuja swoje pokrywy podogonowe. Po dobraniu sie w pary samce wyszukuja odpowiedniego miejsca na budowe gniazda. Kurki sa bardzo terytorialne i zaciekle bronia obranego rewiru. Gniazda buduja wsród roslinnosci na ziemi lub zatopionych galeziach, zdarzaja sie takze plywajace na powierzchni wody. W ciagu roku wyprowadzaja do dwóch, a nawet trzech legów. Oboje rodziców wysiaduje jaja i opiekuje sie piskletami, a w dokarmianiu mlodych pózniej wyklutych pomaga rodzenstwo.

Przedstawiciele tego gatunku sa czesto myleni z kaczka, ale w rzeczywistosci nie sa z nia spokrewnieni, natomiast sa bliskimi kuzynami i kuzynkami zurawia.

Kokoszka zwyczajna jest objeta w Polsce scisla ochrona gatunkowa. Fakt ten oraz przewrotne, eufemistyczne znaczenie sformulowania „kurka wodna” jako wyrazu niezgody wobec otaczajacej nas rzeczywistosci staly sie powodem, dla którego zdecydowalismy sie przyjac tego niepozornego ptaka jako symbol naszej organizacji.